اردشیر کوهزاد در گفتوگو با ایسنا، اظهار کرد: فرایند ثبت ۱۳ اثر تاریخی شهرستان لالی انجام و پرونده ثبتی آنها تشکیل شده است و در آینده نزدیک توسط اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان خوزستان به وزارتخانه ارسال خواهد شد.
وی در خصوص آثاری که پرونده آنها تهیه و برای اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان خوزستان ارسال شده است، گفت: از این تعداد پرونده سه اثر مربوط به محوطههای تاریخی از جمله محوطه نرگسی، محوطه سرکولی و محوطه سومری است.
سرپرست اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی شهرستان لالی، افزود: پرونده آثار مربوط به بناهای تاریخی از جمله بقعه خضر زنده، قلعه اره تی، میدان چوگان بنهوار، یادواره رویداد ۲۱ دی، طاقهای چهارگوشه و همچنین آبشارهای آرپناه، مجموعه آسیابهای برکه، غار پبده، نگارکند آب بید، کوره آجرپزی برکه و گوردخمههای “دیودی” تهیه و تدوین شده است.
کوهزاد اضافه کرد: پرونده ثبتی ۲ آثار ناملموس شهرستان شامل «آوای دیبلال» و «آوای صیادی» نیز به اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان خوزستان ارسال شده است.
لالی از پیشینه کهنی برخوردار است؛ آن چنان که ۶۵ سال قبل پروفسور گریشمن، باستانشناس، قدیمیترین آثار سکونت در فلات ایران را در غاری در شمال شهرستان لالی به نام غار پبده کشف کرد. گریشمن معتقد بود ۱۵۰۰ سال قبل افرادی در غار پبده میزیستهاند. آثار ارزشمندی از دورههای مختلف زندگی بشر در لالی بر جای مانده و نشان دهنده تمدن کهن در منطقه است. آثار پلهای به جای مانده، بقایای قلعهها بر بلندای کوهها، آثار شهرهای باستانی ایرانشهر، چالشهر و بنهوار همه از رونق لالی در ادوار گذشته حکایت میکند. بناهای تاریخی ایذه شامل هفت رده آثار دوره ایلخانیان، آثار دوره صفویان، آثار دوره قاجاریان، آرامگاههای تاریخی، امامزادههای تاریخی، قلعههای تاریخی و گورستانهای تاریخی است.
